Kombi tek başına anlık sıcak su üretir; yani musluk açıldığında suyu o anda ısıtır. Bu, tek banyolu bir dairede sorunsuz çalışır ama iki banyo aynı anda kullanıldığında ya da küvet doldurulduğunda yetersiz kalır. Boyler, ısıtılmış suyu önceden depolayarak bu sınırı ortadan kaldırır. Boylerin ne işe yaradığını boyler nerede kullanılır yazımızda anlatmıştık; burada konumuz bağlantı.
Bağlantının mantığı
Boyler, içinden bir serpantin (spiral boru) geçen yalıtımlı bir depodur. Deponun içinde kullanım suyu, serpantinin içinde ise kombiden gelen ısıtma suyu bulunur. İkisi birbirine karışmaz; ısı serpantinin çeperinden kullanım suyuna geçer.
Yani kombiye boyler bağlamak, kombinin ısıtma devresinden bir kolu alıp boylerin serpantinine göndermek ve dönüşü kombiye geri vermektir. Kombi, boyleri ısıtırken aslında bir "petek" ısıtıyormuş gibi çalışır.
Tek serpantinli ve çift serpantinli fark
Tek serpantinli boyler tek bir ısı kaynağıyla çalışır; kombi ya da kazan bağlanır. Konut uygulamalarında en yaygın tip budur. Çift serpantinli boyler ise iki kaynağı birleştirir; tipik kullanım, alt serpantine güneş kolektörü ve üst serpantine kombi bağlanmasıdır. Güneş yetmediğinde kombi devreye girer.
Gerekli ekipman
Boyler termostatı ya da NTC sensörü. Boylerdeki suyun sıcaklığını ölçüp kombiye "ısıt" ya da "dur" sinyali gönderir. Bu parça olmadan kombi boylerin ne zaman ısınacağını bilemez.
Öncelik kontrolü (üç yollu vana ya da boyler pompası). Kombi aynı anda hem petekleri hem boyleri ısıtmaya çalışmamalıdır. Üç yollu vanalı çözümde vana suyu ya ısıtmaya ya boylere yönlendirir; pompalı çözümde ise boyler kolunda ayrı bir pompa bulunur. Boyler bağlantı girişi olan kombilerde bu mantık zaten cihazın içinde vardır.
Kullanım suyu tarafında emniyet grubu. Boylerin soğuk su girişine bir emniyet ventili ve bir çekvalf konur. Isınan su genleşir; genleşen suyun geri kaçamayacağı kapalı bir hacimde basınç yükselir ve emniyet ventili bunu tahliye eder. Bu ventil hiçbir koşulda iptal edilmemelidir.
Kullanım suyu genleşme tankı. Emniyet ventilinin sürekli damlamasını önlemek için, kullanım suyu tarafına küçük bir genleşme tankı eklenmesi doğru uygulamadır.
Vanalar ve yalıtım. Serpantin giriş ve çıkışına birer küresel vana konur; böylece bakımda sistem boşaltılmadan boyler ayrılabilir. Boruların yalıtımı, depoda biriken ısının borularda kaybolmasını engeller.
Bağlantı sırası
1. Kombiyi kapatın, tesisatı soğutun ve gerekiyorsa basıncı boşaltın. 2. Boyleri, taşıma ve bakım için yeterli boşluk kalacak şekilde yerine yerleştirin; ayaklı modellerde zeminin düzgün olduğundan emin olun. 3. Serpantin giriş-çıkışını kombinin ısıtma devresine, üretici şemasına uygun yönde bağlayın; giriş ve çıkışı ters bağlamak ısı transferini düşürür. 4. Kullanım suyu tarafında soğuk su girişine emniyet grubunu, sıcak su çıkışına da tesisat hattını bağlayın. 5. Boyler termostatını ya da sensörünü kovanına yerleştirip kombinin ilgili klemensine bağlayın. 6. Önce kullanım suyu tarafını doldurup havasını alın, ardından ısıtma devresini doldurup basıncı 1-1,5 bara getirin. 7. Sistemi çalıştırıp tüm bağlantıları sızdırmazlık açısından kontrol edin.
Elektrik bağlantısı ve gaz cihazına müdahale gerektiren adımlar için yetkili servis ya da belgeli tesisatçı çalıştırılmalıdır.
Kaç litre boyler seçilmeli?
Seçim hane halkı sayısına, banyo sayısına ve kullanım alışkanlığına bağlıdır. Kabaca, iki üç kişilik ve tek banyolu bir daire için 100-120 litre; dört beş kişilik bir aile için 150-200 litre yaygın tercihlerdir. Küvet kullanımı, ikinci banyo ya da aynı anda kullanım ihtiyacı varsa bir üst kapasiteye çıkmak gerekir.
Kombinin gücü de hesaba katılmalıdır: büyük bir boyleri küçük güçlü bir kombiyle ısıtmak, ilk ısınma süresinin uzamasına yol açar. Boyler kategorimizde farklı kapasitelerde modeller bulunur.
Bakım
Emaye kaplı boylerlerin içinde magnezyum anot çubuğu bulunur. Bu çubuk, korozyonu kendi üzerine çekerek deponun iç yüzeyini korur ve zamanla erir. Anot çubuğunun periyodik olarak kontrol edilip tükenmişse değiştirilmesi, boylerin ömrünü belirleyen tek en önemli bakımdır ve sıklıkla atlanır.
Ayrıca yılda bir kez alt tahliyeden bir miktar su alınarak dipte biriken tortu boşaltılmalı, emniyet ventilinin çalıştığı test edilmelidir. Sert su bölgelerinde serpantinin kireçlenmesi kapasiteyi düşürür; giriş hattına filtre konması bunu geciktirir.
Sık yapılan hatalar
Emniyet ventilini takmamak ya da damlıyor diye iptal etmek; serpantin giriş-çıkışını ters bağlamak; boyler termostatını bağlamayıp kombiyi sürekli ısıtmaya zorlamak; boyler ile kombi arasına vana koymamak ve boruları yalıtmadan bırakmak. Sonuncusu görünmez bir kayıptır: yalıtımsız birkaç metre boru, depoda biriktirdiğiniz ısının önemli bir bölümünü kazan dairesine verir.
Sık sorulan sorular
Her kombiye boyler bağlanabilir mi? Boyler girişi (boyler bağlantı klemensi ve üç yollu vana desteği) olan kombilerde bağlantı basittir. Bu desteğin olmadığı modellerde ise boyler kolu, ayrı bir pompa ve harici bir termostatla kurulabilir; ancak öncelik mantığının doğru kurulması için tesisatçının çözümü tasarlaması gerekir.
Boyler bağlayınca petekler ısınmaz mı? Boyler ısınırken petekler kısa bir süre beklemede kalır; buna boyler önceliği denir ve normaldir. Boyler ısındıktan sonra sistem otomatik olarak ısıtmaya döner. Süre, boyler kapasitesine ve kombinin gücüne bağlıdır.
Boyler suyu neden çabuk bitiyor? Kapasite ihtiyaca göre küçük seçilmiş olabilir. Bir diğer yaygın neden, boyler termostatının düşük ayarlanmasıdır. Serpantin kireçlenmişse de depo tam kapasiteye ulaşamaz.
Boyler suyu içilebilir mi? Boyler içindeki su şebeke suyudur ve kullanım suyu olarak akar. Ancak depoda uzun süre bekleyen su, içme suyu olarak tercih edilmez; içme ve yemek için soğuk su hattı kullanılmalıdır.
Özet
Kombiye boyler bağlamak, ısıtma devresinden bir kolu boylerin serpantinine vermektir. İşi doğru yapan üç parça vardır: boyler termostatı, öncelik kontrolü ve kullanım suyu tarafındaki emniyet grubu. Kapasite hane halkına göre seçilir, anot çubuğu bakımı ihmal edilmez. Ürünler için boyler ve tek serpantinli boyler kategorilerimize bakabilirsiniz.
Ürünlere göz atın: Boyler modelleri